Xherom Tejlor

Tre nga xhamitë më të vjetra në botë janë gati për t’u shkatërruar teksa Arabia Saudite përgatitet për një zgjerim shumë-miljardë dollarësh të qendrës së dytë më të shenjtë të Islamit. Puna në Xhaminë en-Nebeui në Medine, ku Profeti Muhamed është varrosur, do të fillojë me të mbaruar peligrinazhi i Haxhit muajin tjetër. Kur të përfundojë, ndërtimi do e kthejë xhaminë në ndërtesën më të madhe në botë, me kapacitet për 1,6 miljon adhurues.

Por shqetësime janë ngritur se ky zhvillim do shkaktojë shkatërrimin e qendrave të rëndësishme historike. Zemërimi është tashmë në rritje për mospërfilljen e dukshme të mbretërisë për të ruajtur trashëgiminë historike dhe arkeologjike të qytetit më të shenjtë në vend, Mekës. Shumica e zgjerimit të Xhamisë en-Nebeui do bëhet në perëndim të xhamisë ekzistuese, e cila mban varret e themeluesit të Islamit dhe dy shokëve të tij më të afërt, Ebu Bekr dhe Umer.

Ngjitur me muret perëndimore të kompleksit të tanishëm janë xhamitë e dedikuara ndaj Ebu Bekrit dhe Umerit, si dhe Xhamia Gamama, e ndërtuar për të përkujtuar vendin ku Profeti mendohet të ketë mbajtur faljen e tij të parë të Bajramit. Sauditët nuk kanë bërë të ditur ndonjë plan për t’i prezervuar apo lëvizur tre xhamitë, të cilat kanë ekzistuar që nga shekulli i shtatë dhe janë të mbuluara me struktura të periudhës Osmane, apo për të autorizuar gërmime arkeologjike para se ato të shkatërrohen, diçka që ka shkaktuar goxha shqetësim midis atyre pak akademikëve që janë të gatshëm të flasin lirshëm në mbretërinë që mbetet thellësisht autoritare.

“Askush nuk e mohon që Medina ka nevojë për zgjerim, por është mënyra si po e bëjnë këtë gjë autoritetet që është shqetësuese,” thotë Dr. Irfan Al-Alaui i Fondacionit Kërkimor të Trashëgimisë Islame. “Ka mënyra për t’u zgjeruar që ose do i evitonin ose prezervonin objektet e lashta Islamike, por përkundrazi ata duan të rrëzojnë gjithçka në tokë.” Dr. Alaui ka shpenzuar 10 vitet e fundit duke tërhequr vëmendje ndaj shkatërrimit të objekteve të hershme Islamike.

Me bileta avjoni të lira dhe me një klasë te mesme në rritje në vendet muslimane të botës në zhvillim, Meka dhe Medina mezi ia dalin ti përballojnë 12 miljon peligrinët që vijnë çdo vit – një numër që pritet të rritet në 17 miljon deri në 2025. Monarkia Saudite e sheh veten si autoriteti i vetëm për të vendosur se çdo ndodhë me djepin e Islamit. Edhe pse ka caktuar miljarda dollarë për një zgjerim gjigant të Mekës dhe Medines, ajo gjithashtu i sheh qytetet e shenjta si fitimprurëse për një vend që varet nga pasuria e saj a mbarueshme e naftës.

Aktivistët e trashëgimisë dhe shumë banorë lokalë kanë parë me tmerr se si zonat historike të Mekës dhe Medinës janë rrafshuar për tu hapur rrugën qendrave tragtare, hoteleve luksoze, dhe gradaçelave gjigande. Instituti i Gjirit, i bazuar ne Uashington, vlerëson se 95% e ndërtesave mbi 1.000 vjet të vjetra në dy qytetet janë shkatërruar në 20 vitet e fundit.

Në Mekë, Mesxhid el-Haremi, objekti më i shenjtë i Islamit dhe vendi ku të gjithë muslimanët duhet të ndihen të barabartë, është tashmë nën hijen e kompleksit Xhebel Omar, i përbërë nga gradaçela apartamentesh, hotelesh dhe një kullë sahati gjigande. Për ta ndërtuar, autoritetet Saudite shkatërruan Fortesën Axhjad të kohës Osmane dhe kodrën në të cilën ajo ndodhej. Objekte të tjera historike të cilat kanë humbur përfshijnë vendlindjen e Profetit – tani një bibliotekë – dhe shtëpinë e gruas së tij të parë, Hatixhes, e cila u zëvendësua nga një bllok banjosh publike.

As Ambasada Saudite në Londër dhe as Ministria e Punëve të Jashtme nuk iu përgjigjën kërkesave për koment kur The Independent i kontaktoi këtë javë. Por qeveria i ka mbrojtur më herët planet e saj për zgjerim në dy qytetet e shenjta si të nevojshme. Ajo insiston se ka ndërtuar një numër të madh hotelesh të lira për peligrinët më të varfër, megjithëse kritikët tregojnë se këto zakonisht ndodhen shumë kilometra larg vendeve të shenjta.

Deri vonë, ri-zhvillimi në Medine ka ecur me një ritëm pak më të ngadaltë se në Mekë, megjithëse një numër objektesh të hershme Islamike janë humbur. Nga shtatë xhamitë e lashta që u ndërtuan për të përkujtuar Betejën e Hendekut – një moment kyç në zhvillimin e Islamit – vetëm dy kanë mbetur. Dhjetë vjet më parë, një xhamie që i përkiste nipit të Profetit iu vu dinamiti. Foto të shëmbjes që u bënë fshehurazi dhe u nxorrën jashtë vendit tregonin policinë fetare që festonin kur ndërtesa rrëzohej.

Mospërfillja për historinë e hershme të Islamit shpjegohet pjesërisht nga adoptimi i Vehabizmit prej regjimit, një interpretim i ashpër dhe pa kompromis i Islamit që është rreptësisht kundër çdo gjëje që mund të inkurajojë adhurimin e idhujve tek muslimanët.

Në shumicën e vendeve muslimane, faltore dhe vende të shenjta të lidhura me varre apo vende historike janë ndërtuar. Vizitat në varreza janë gjithashtu të zakonshme. Por vehabizmi i sheh këto praktika me përbuzje. Policia fetare mundohet shumë që ti shkurajojë njerëzit nga vizitat tek vendet e lidhura afërsisht me kohën e Profetit, ndërsa klerikë të fuqishëm punojnë prapa skenave për të promovuar shkatërrimin e objekteve historike.

Dr. Alaui frigohet se ri-zhvillimi i Xhamisë en-Nebeui është pjesë e një përpjekjeje më të gjerë për ta zhvendosur vëmendjen larg vendit ku Muhamedi është varrosur. Vendi ku është varrosur Profeti është i mbuluar me një kube të famshme të gjelbër dhe përbën qendrën e xhamisë ekzistuese. Por sipas planeve të reja, do bëhet krahu lindor i një ndërtese tetë herë më të madhe me një mimber të ri. Gjithashtu ka plane për ta shkatërruar mihrabin në qendër të xhamisë. Ai është pjesë e Rrijad el-Xheneh (Kopështi i Parajsës), një seksion i xhamisë që Profeti e ka deklaruar si veçanërisht të shenjtë.

“Justifikimi i tyre është se duan të krijojnë hapësirë në një xhami që eventualisht do presë 1,6 miljonë,” thotë Dr. Alaui. “Kjo nuk ka kuptim. Ajo që ata duan të bëjnë në të vërtetë është të zhvendosin fokusin prej ku Profeti është varrosur.”

Një broshurë e botuar në 2007-ën nga Ministria e Punëve Islamike – dhe e mbështetur nga Krye Myftiu i Arabisë Saudite, Abdulaziz al Sheikh – bënte thirrje që kubeja të shkatërrohej dhe varret e Muhamedit, Ebu Bekrit, dhe Umerit të sheshoheshin. Sheikh Ibn el-Uthejmin, një nga dijetarët më të njohur Vehabi të shekullit të 20-të, ka bërë kërkesa të njëjta.

“Heshtja e muslimanëve mbi shkatërrimin e Mekës dhe Medines është sa katastrofike aq edhe hipokrite,” thotë Dr. Alaui. “Filmi i fundit rreth Profetit Muhamed shkaktoi protesta në mbarë botën… por ama shkatërrimi i vendlindjes së Profetit, ku ai u fal dhe themeloi Islamin, është lejuar të vazhdojë pa ndonje kritikë.”

Meka dhe Medina në numra

12m – Numri i vizitorëve në Mekë dhe Medinë çdo vit

3,4m – Numri i muslimanëve që pritet të kryejnë Haxhin sivjet

60,000 – Kapaciteti i tanishëm i Xhamisë en-Nebeui

1,6m – Kapaciteti i projektuar i xhamisë pas zgjerimit

 

Marrë nga The Independent

Përktheu A.T.

Comments

  • Sauditeve iu paska rreshkit truni tek stomaku. Jo se nuk e kishim vene re perpara, por ky artikulli paska permbledh nje tufe me gjera te cilat te bejne te ndjehesh keq.

    Jam kurioz te shoh prononcimet e dy dijetareve qe permend autori me lart. Keni ndonje link?

  • Te rreshkit kane qene perhere. Eshte mentaliteti i njerezve pa histori. Te vetmen histori qe kane, nuk eshte histori saudite, eshte histori e mbare muslimaneve. Sauditet kane nje boshllek te madh nga epoka e arte. Pas kohes se kalifeve te drejte e deri tani nuk kane dhene thuajse asgje dhe vazhdojne te mos japin. Por, per te mos u mjaftuar me kaq, e vetmja gje qe japin eshte mohimi i historise. Puritanizmi i tyre eshte sterilizim kulturor dhe ky sterilizim argumentohet fetarisht e me tej, eksportohet ne te gjithe boten nepermjet selefizmit. Eksporte te tilla jane futur edhe ne Shqiperi, mjaft ti hedhesh nje sy arkitektures se xhamive te ndertuara apo restauruara nga arabet. Mjaft ti hedhesh nje sy fotove te vjetra te xhamise se Dine Hoxhes psh. dhe ta krahasosh me ate qe shohim sot. Mjaft te kujtojme prerjen e selvive ne kete xhami, konceptimin fuknsional qe kane per modelimin e xhamise. Ky model eshte modeli i Islamit shterpesise qe legjitimohet me “Pastertine fetare”, “Pastertine e Teuhidit” apo “Ruajtjen prej bidatit”.

  • Fatkeqesia eshte qe mentaliteti vehabi qe po shkaterron trashegimine kulturore dhe historike te 1.5 miljard muslimaneve ne Meke dhe Medine eshte perhapur aq shume sa nuk po kursehen xhami e objekte te lashta islame ne mbare boten, nga Libia ne Mali, me justifikimin se keto objekte jane te lidhura me shejlere apo nxisin besime jo-ortodokse tek muslimanet. Ketyre nuk ju ben fare pershtypje se po shkaterrojne dicka kaq te vyeshme e te pakthyeshme, pasuri te tilla kulturore e historike per te cilat organizata boterore japin miljona dollare per ti prezervuar, e “ruajtesit e Mekes dhe Medines” u vene fadromen pa pik te keqi.
    A nuk ka vende te tjera muslimane ne kete bote, si Turqia, Egjipti, Indonezia etj, qe te mund te ngrene zerin e ta ndalin kete masaker kulturore?

  • E paskeni zbutur shume titullin. Titulli i vertete nga origjinali mund te perkthehet “Medina: Sauditet i vene buldozerin Historise Islame”. E kuptoj deshiren tuaj per te mos atakuar nje pjese nga xhemati qe ndjehen te atashuar me shkretetiren saudite, por mendoj se do te ishte me mire qe gjerat te thuhen sic jane. Kjo qe po bejne sauditet eshte vertete buldozer mbi historine islame.

  • Keta prishen varrin e Saida Fatimah al Zahra, varrin e Hazret Hamzes r.a. te gjithe monumnetet dhe varret ne Al Baqi, (Biles kjo dite perkujtohet nga shiat cdo vite si dita e zise) te shehideve te Uhudit ku Profeti vizitonte shpesh, dhe varrezat ne Mekke. Xhami shtepi te asahabeve r.a.a. Varrin e Amina bint Wahb nenen e Profetit a.s. biles i vune zjarrin pasi e shkaterruan. Keta kishin ndermend te shkaterronin dhe varret e Khalifeve ne Medine dhe se fundmi varrin e Profetit a.s. Por donte Allahu u ndalua dicka e tille atehere. Lexoni ne wikipedia per me shume se cfare kane shkaterruar. http://en.wikipedia.org/wiki/Destruction_of_early_Islamic_heritage_sites.
    Ka thene Profeti a.s. Allah bekona ne Sirine tone ne Jemenin tone, dhe ne Nejd tha dikush, tre here e perseriti Profeti pa i kthyer pergjigjie, dhe ne fund Profeti ju tha. Nga Nexhdi do dale “Brinjte e Shejtanit”. Nga ky vend ka dale Musailama Kadhabi, Muhamed bin abdul Wahab ( themeluesi i Wahabive ) dhe shtepia e Saudit. Allahu e shkaterrofte me themel shtepine e Saudit, zjarr e dhimbje pacin perhere, ju shuajte emri krejt, e mos pacin pasardhje.

    • Trendafil efendi, kritikat e zemerimi per establishmentin fetar saudit e per familjen mbreterore mund te jene legjitime, por, duate kundra udheheqesve myslimane jane ne kundershtim me sunetin. Nuk luftohet sektarizmi me sektarizem. Qendrimi ndaj athareve te islamit nga ana e vehabive eshte dicka qe na trishton te tereve, por eshte vetem gjysma e medaljes dhe nuk lihet pa thene se qendrimi i tyre, edhe pse nuk eshte qendrimi qe mbeshtes vete, eshte nje qendrim nder shume qendrimet teologjike te islamit suni e prandaj mos sulmoni sektarizmin me sektarizem. Keto dua me duken te renda e pa vend ne kete diskutim

      • @bulldozer! Mbase ke te drejte. Allahu te shperblefte per keshillen e mire.

        @Zamak! Per ke udheheqes te myslymaneve po flet? Sauditet nuk jane udheheqes te mylsymaneve jane mbreter te nje pjeseze te vogel te Arabise te vene aty nga Anglezet. Biles titullin e “Kujdestaret e xhamive te Shenjta” e vetemoren shume me vone per interes te tyre. Sote jemi si ka thene Profeti a.s. Hudhejfes r.a., pa udheheqes, shume ne numer dhe si shkuma e detit. Persa i perket qendrimit sunit, mbi varret, monumente etj, apo prishjen e tyre, une me sa dij, kuptoj qe ka shume pak te perbashket me ate Wahabist apo Salafist ( dege e Wahabizmit ).

    • Se pari per Armirin dhe grupin e ezanit mos na sillni ketu citime nga njerez me probleme mendore dhe imanore.Sa derdimende, munafike, fasik, injorante ka bota nuk do te thote qe secili prej tyre duhet cituar.Biles disa per te sulmuar Islamin ne arabi citojne dhe homoseksualin “Lorencin e arabise” kjo eshte si puna e djallit qe per interesat e veta citon biblen.Ky aëëawi qe ka sjelle Armiri eshte njeri me probleme te medha mendore dhe imanore shikoje se si pergjigjet pyetjeve te gazetarit.http://www.evropaelire.org/content/article/24764619.html nuk e di kur behet reference ka dhe pak moral brenda jo cdo njeriu mund tia paraqesesh mendimin sidomos kur eshte prej atyre qe luftojne Islamin dhe ti perpqiqesh te mbrosh idete e tuaja me nje njeri qe lufton islamin dhe muslimanet.Kjo eshte katastrofe sot.Trendafil me gjemba hadithi i Nexhdit ben fjale per Irakun sepse ne disa rivajete te tjera vjen i qartesuar per Irakun nese deshiron ta shikosh lexo numrin 12 te revistes albislam, kerkoje se e ke online.

      Ajo qe se kuptoj dhe nuk e suportoj eshte moskuptimi i realitetit te vizites ne arabine saudite nga miliona njerez.Armir Taraj sjell nje shkrim ketu duke ndejtur ne Amerike e duke u falur rehat ne ndonje xhami atje dhe nuk e ka idene fare te fluksit te vizitoreve qe vizitojne xhamine dhe kapacitetit qe ky vend duhet te pershtatet dhe realitetit.Dikush prej xhehileve muslimin thoshte qe dhe Gradacela e ndertuar ne Meke nuk shkon sepse ne mendjen e tij qendronte paradoksi qe nese do ishte profeti a.s gjalle ose sahabet cfare do te thonin per te.keto lloj idesh arkaike jo vetem qe bien ne kundershtim me islamin por dhe me realitetin e zhvillimit njerzor.

  • a ka mundesi ti thoni pak me qarte dhe me shkoqur gjerat dhe qe sado dramatike te jene te marrim vesh realisht se cfare behet? keshtu sic po e paraqisni ju eshte cudi sesi nuk po rebelohen muslimanete ne ate vend dhe ne vende te tjera? sepse ketu po kuptohet aq sa nuk po thuhet qe ata po dalin prej feje dhe po tallen edhe apo po perdhosin edhe vete Profetin dhe sahabet?! a ka mundesi te jeni me te qarte se cfare behet konkretisht atje? mos citoni autore te huaj qe shkruajne nga larg por me mire kufizohuni tek ata qe jane atje ne terren!
    kjo ketu p.sh. “dhe varret e Muhamedit, Ebu Bekrit, dhe Umerit të sheshoheshin.”
    si do te sheshohesih nderkohe qe ato te sheshuara jane?!
    mos e ka per qellim prishjen e dhomes ku ata gjenden? kjo nuk besoj ta bejne vehabite e saudise sepse ate dhome ashtu e kane lene sahabet, ndersa kuben qe ata duan te prishin edhe kete duan ta bejne sepse nuk e kane lene sahabet. puritanizmi i tyre shkon deri atje sa te rikthejne situaten sic ka qene ne kohen e sahabeve, por pertej kesaj ata nuk di ta kene kaluar cakun! mire apo keq kjo eshte ceshtje qe ha diskutim me vete, por se paku informacioni te jete me i sakte!

    ndersa trendafilit qe na kujton vajtimin e shiave po i dhruoj kete link ku te shohesh se cfare bejne mushriket duke rrembyer dheun e varrit
    http://www.youtube.com/watch?v=RNSaYfnDUqA

    perballe ketyre ikonaklastet vehabite jane me pak te keqinj

    • @objektivitet! Nuk e solla “vajtimin” e shijave si shembull te mire, per tu ndjekur nga ti e une, por si reference historike per ate qe ndodhi ne varrezat Xhenetul Baki te Medines ne 1925en.

  • Hadith nga Pejgamberi s.a.a Ali i ka thene Ebi El-hejaxh esedit : A te dergoj ashtu sic me ka derguar Pejgamberi s.a.s. qe te mos lesh asnje varr te ngritur vecse ta rrafshosh ate dhe as statuje vecse ta prisheshs ate. trameton Tirmidhiu.

  • kisha kohe qe po e prisja nje artikull te tille..bile po thosha: cudi si nuk po dilka artikulli i pervitshem ..sot pas kaq kohesh e hapa e-zanin dhe ja ku me doli artikulli…
    mund te na jepni emrat e akademikeve saudite qe kundershtojne hapur me ze te larte mbretin per kete buldozerizem te arkitektures islame ne Medine?..pa emrat e akademikeve, ku eshte nje aretikull pa vlere.emri i dr.Irfanit nuk ngre peshe ne kete artikull.ajo qe une kam pare ne kaq vite eshte se: cdo vit kete ankese si per cudi e bejne shi`iat apo sufinjte, por asnjehere nga ndonje ze akademik brenda..a eshte vertet kaq tragjike gjendja? a po vazhdojne shkaterrimet?..mjafton nje fakt i thjeshte : ketu u fol pre shkaterrim te varrit te nenes se profetit Muhammed sal-la llahu alejhi we selem para disa viteve..por kam nje pyetje:- cfare varri donin te vizitonin shi`iat para nje viti ne varrezat e Medines ku ata sulmuan me gure dhe shkopinj policine qe ruan varrezat historike ne Medine?..donin te vizitonin pikerisht varrin e nenes se profetit a.s .eshte nje ngjarje qe beri buje para nje viti sepse ata mbajten te bllokuar per disa ore rresht policine e vogel ne numer brenda nderteses se tyre ne varreza..pra sic e shikoni varri i nenes se profetit eshte atje i paprekur..
    nuk jam kunder artit islamik, kunder ngritjes se muzeve apo prishjeve te xhamiave historike…
    por mjaft me botimin e ketyre shkrimeve qe nxisin urrejtjen kunder nje vendi…nese vertet ju dhimbset, beni nje projekt sesi mund te ruhet trashegimia historiko-islame atje e cila ka vlere per te gjithe ne, dhe i dorezohet projekti dijetareve qe kane peshe ne boten islame si jusuf Karadawi ( te cilin kete vit e pashe te merrte pjese pikerisht ne takimin e organizuar per zgjerimin e Mekes dhe Medines, nje projekt i ngritur ne maket )..
    tani qe te jem e sinqerte , me vjen vertet keq te perfundoje shtepia e Hatixhes r.a ashtu , dhe shpresoj qe tia ndryshojne destinacionin; shtepi ajo nuk kthehet me..por te shikojne se cfare ajo mund te behet; apo shtepia e Ebu Bekrit r.a qe eshte ne themel te nje hoteli nese nuk gaboj..kjo eshte nje ceshtje qe duhet diskutuar seriozisht nga te gjithe myslimanet bashke me aktiviste dhe dijetare brenda saudise si dhe dijetare te tjere jashte saudise por qe kane peshe me dijen e tyre te ummeti islam..
    shume nga dijetaret saudite kane faqet e tyre ne twiter dhe fcb, qe keshtu ju mund tu shkruani atje , shqetesimin tuaj si besimtare myslimane..por ajo qe duhet, eshte organizimi..
    dhe nese keto nuk i beni, mos botoni shkrime te tilla qe na trazojne..
    ( dhe si zakonisht, vitin tjeter prape ne do shikojme shkrime te tilla te cilat burimin e tyre e kane here diku atje te baballaret e pakistanit, e here ne ndonje kongres islamik ne teheran , apo si ky specialisti i tesavufit lart dr Irfani..do na sillni nga ndonje sunnit vitin tjeter?)

    • nje sqarim: nuk e prisja te dilte ketu artikulli i pervitshem, por te ndonje liste islamike , apo ne faqe te myslimaneve ne fcb, apo forum myslimanesh..

      • Nuk e dija qe the indipendent qenka e shijave! Akoma me shume, nuk e dija qe sufite nuk qenkan sunnite! Por nuk e kuptova se nga e nxorre qe “ky specialisti i tesavufit, dr. Irfani” nuk qenka sunni?!
        Artikulli me lart ngre nje shqetesim serioz, dhe tregon me shume objektivitet nje dukuri. Gazetari ka sjelle nje ze nga brenda Saudise, dhe jo nje ze periferie, por nje studiues, doktor shkencash. Nese ky ia fut kot dhe nuk qenka i informuar per ate cfqare po ndodh ne Saudi, nuk e di se kush mund te jete i informuar.
        Megjithate, i leme menjeane dyshimet. A i kane shkaterruar sauditet hendekun, shtepine e nenes se Profetit, shtepine e nenes se besimtareve, Hatixhes, etj? A nu jane per te uleritur te gjitha keto? A nuk eshte historia Islame ne keto vende? A nuk eshte ajo histori qe une, ti dhe te gjithe besimtaret e kesaj bote perpiqen ta kuptojne, ta rimendojne e riprodhojne me mendje duke u perpjekur te reflektojne mbi te? E si mund t’i beje dora nje muslimani ta shkaterroje kete hsitori?
        Ky eshte thelbi i shkrimit dhe ketu duhet te mbetet debati.
        Sugjerimet e tua, qe te organizohemi per t’u dhene mend dijetareve, me duken te kota. Nese ata dijetare priskan mend prej nesh, nuk e di perse mund te marrim ne mend tek ata me pas?
        Duhet te kuptojme pasojat e nje politike autoritariste dhe te nje shteti diktatorial sic eshte Arabia Saudite. Fakti qe nuk ka reagime brenda, do te thote qe ai eshte nje vend i kalbur dhe kalbesine e vet mundohet ta kamufloje me shkelqimin e mjere te gratacelave qe i bejne hije Qabes.
        Nese ky shkrim kjo eshte gje e mire. Kemi nevoje te trazohemi seriozisht qe te shkundemi nga pak e te kuptojme realitetin.

        • epo nese e mendon te kote te organizohesh, atehere eshte e kote edhe nxjerrja e ketij shkrimi..ato objekte kane dekada qe jane prishur, nuk u prishen sot….tani, sot po prishet gje ? ..nga artikulli nuk kuptuam gje se cfare po prishet aktualisht …shkrimi eshte thjesht nje rezyme e asaj se cfare ka ndodhur perpara, dhe une nuk thashe ” bravo qe i prishen”..por ka genjeshtra brenda, ka..te thuash qe qenkan prishur varri i nenes se profetit, apo qe policia saudite na paska festuar ( ku nuk kemi ndonje foto ilustruese , nuk kemi emrat e atyre akademikeve te cilet nuk ke pse i mban te fshehur nese ata kundershtojne hapur..te lutem, artikull pavlere fund e krye…)..i vetmi fakt real dhe qe te dhemb eshte prishja e bere dikur e objekteve me vlere islame, te historise islame..pse them i pavlere?..eshte thene e sterthene cdo vit, ne cdo website islame..a ka ndonje te re?…nga artikulli nuk pashe ndonje te re, thjesht ato qe kane ndodhur dikur, na u sollen sikur u bene taze tani…dhe tensioni vazhdon i larte kunder saudise..shume bukur ju mund te kontaktoni me dijetarin Musa Sherif i cili eshte i apasionuar pas kultures dhe historise islame, saudit i mrekullueshem; aktivistin islam modern , super modern Ahmad Alshugairi; me apasionuesin e kultures dhe drejtor i universitetit te hapur Ali Alomeri etj etj saudit..
          shpresa vdes e fundit, eshte shprehja..provojeni njehere se ku i dihet….une nuk jam te prishet kultura islame, se me duket qe po keqkuptohemi;
          dhe ka nje fryme sot ne perendim per te perkrahur sufinjte ne boten arabo-islame..sufinjte e dikurshem, nuk jane si sufinjte sot…sufinjte sot as sheriatin islamik nuk e duan ne kushtetute..
          dhe kaq te veshtire e ka xhanem autori te nxjerr emra akademikesh saudite sunnite? ..perderisa ata flasin hapur, nxirrua emrin, cfare ka ketu…e gjithe artikulli i bazuar ne opinionin e nje personi….
          nejse ju si sajt keni programin tuaj dhe une e respektoj ate qe eshte zgjedhja juaj per te nxjerre gjithcka, por mendoj qe eshte mire te shmangen disa gjera qe nuk bejne ndonje dobi ne shoqerine tone ketu ne shqiperi…nese duhet perdite ( sic thote autori poshte terxhumani,) ajo duhet te behet atje ne saudi..kurse sa per xhamite tona bojebardha, mund ta gjeni zgjidhjen atje, s`besoj se nuk ka zgjidhje..cdogje e ka zgjidhjen, mjafton vullneti dhe deshira e mire..( kjo ishte per nje nga komentet e fillimit ).selam alejkum

          • Cilat jane te rejat? Autori ne shkrim thote se jane ne shenjester dhe mund te shkaterrohen, Xhamia e Ebu Bekrit, Xhamia e Umerit si dhe xhamia ku mendohet se Profeti eshte falur per here te pare ne Medine. Gjithashtu shkrimi godet konceptimin e zhvendosjes se xhamise ne perendim, duke lene ne bisht, ne krahun lindor “Kopshtin e Parajses”, qe eshte pjesa me me vlere e peligrinazhit ne xhamine e Profetit dhe varrin e Profetit, si dhe shembja e mihrabit. E reja eshte qe keto shkaterrime tanime po behen ne funksion te nje projekti per te dy vendet e shenjta, Qabes dhe Xhamise se Profetit a.s., per te zevendesuar objektet perkujtimore me objekte funksionale. Ne Medine, zgjerimi i xhamise po behet me qellim per ta aneksuar funksionin perkujtimor, ndersa ne Qabe, zgjerimi po behet ne funksion te ekzibicionit mbreteror me luks e madheshti. Projekti i qabes, me ato ndertesat rreth nje sheshi te pershkallezuar me ngjan nje projekt fashist. Fiks ato projektet e Hitlerit, te ndertuara me qellim qe gjithcka te shfaqte madheshtine e Fyhrerit. Sa e kam pare, me ka rikujtuar fiks te njejten pamje. Duke i shtuar big bengun dhe luskin modern, te ngjan nje mpleksje midis totalitarizmit fashist dhe konsumerizmit globalist.
            Ti thua se ka genjeshtra. E guximshme kjo, nderkohe qe ne po shohim cdo dite qe keto fenomene po ndodhin dhe tashme e pranojne te gjithe. Fakti qe shkrimi thote se shume intelektuale jane te shqetesuar nga cfare po ndodh, eshte nje konstatim dhe nuk ka kuptim te permende emrat e te gjithe intelektualeve te shqetesuar per kete. Ka marre njerin, qe eshte ekspert i kesaj ceshtjeje, dhe mjafton. Per me teper nuk mud ti marre prononcim te gjitheve. Ti pret qe gazeta te beje peticion per kete?
            Gjithashtu, per policine fetare thuhet se kane dale foto qe jane publikuar ne internet. Nese autori genjen, kete mund ta pergenjeshtroje vete policia fetare. Gjithashtu, per ceshtjen e varrit te Profetit, gazeta permend nje raport saudit te bere publik, e keto jane gjera lehtesisht te konfirmueshme apo pergenjeshtrueshme. Por, mbi te gjitha, gazeta thote se ka kerkuar pergjigje nga autoritetet saudite per kete problem dhe ata nuk jane prononcuar. Perse heshtin? Atehere, perse nuk u dashka besuar shkrimi, e u dashkan besuar zullumqaret qe nuk kane kuraje te japin shpjegime per cfare po ndodh?
            Kjo ishte per shkrimin me lart, ndersa per vleren e ti sot, ky shkrim eshte i rendesishem per te kuptuar se cfare po ndodh ne boten Islame dhe cfare problemesh ka sot feja ne vendet muslimane, aq me shume per Arabine Saudite, qe tek shume muslimane sot, perben vendin ku feja zbatohet me mire se kudo: “Mbreteria e teuhidit”, e quante Ahmed Kalaja ne profilin e vet ne facebook, para ca kohesh.
            Mbi te gjitha, ky shkrim eshte i rendesishem, sepse ky fenomen eshte i pranishem edhe ne Shqiperi, tek menyra sesi ne sillemi me xhamite tona, qe nuk kane pike hijeshije e atmosfere fetare. Ky shkrim sensibilizon njerezit qe te largohen nga nje mentalitet qe nuk ka kurrfare ndjeshmerie ndaj kultures, artit, te bukures, vlerave. Ti thua te shkojme ti zgjidhim keto pune atje ku ndodhin keto fenomene. Por ne fakt, megjithese eshte tentuar shpesh edhe kjo, nuk ka pasur shume dobi. Megjithate, botimi i ketij shkrimi eshte nje mjet me shume ne funksion tekesaj. Ky shkrim zgjon sensibilitetin per te ruajtur trashegimine kulturore dhe per t’u kujdesur per shtepite e Zotit dhe, te pakten, duke ndergjegjesuar njerezit per keto fenomene, do ti beje autoret e problemeve te mesiperme, te pakten te permbahen nga pesha e opinionit.
            Ndersa shqetesimet e tua per sufizmin, e per pelqimin qe perendimi ka ndaj tij, jane diskutim krejt tjeter qe nuk hyn fare ne kete ceshtje. Per me teper qe, perendimi ose SHBA-te nuk kane aleatin me te fuqishem ne rajon ndonje vend sufist, por kane pikerisht Arabine Saudite.

    • Cdo vit e pret nje artikull te tille ti?!
      Une mendoj qe per kete teme cdo media muslimane e ka vaxhib te shkruaje nga nje artikull ne dite. Shyqyr qe kemi “qafiret” qe na kujtojne nganjehere ne vit thuaj! Sepse (sic e thote dhe autori ne shkrim) ne e kemi mendjen te ruajme se kush po nxjerr ndonje film a ndonje akrrikature kunder Profetit, per ti vene zjarrin qyteteve tona.

  • Sa i marre mund te jete njeriu e te mendoje me te vertete se sauditet mund te kene synim shkaterrimin e varrit te Pejgamberit a.s.? Dhe ti haje gjithe ato bakllava qe i servon nje reviste e huaj… Po mos te kishte disipline te rrepte atje, kushedi se c’do te ishte bere. Kush ka qene ne dy qytetet e shenjta, ka pare se si njerez te shumte i ferkojne duart per nje ndertese te kohes se sotme ne Mekke, e cila gjendet, sic thuhet, ne vendin ku ka qene shtepia e lindjes e Muhammedit a.s. Pastaj sa njerez qe kalojne prane varrit te Muhamedit a.s. ne Medine ne vend qe thjesht ti japin selam Profetit a.s. ata i ngritin duart kah varri i tij per tiu lutur atij.
    Shumica e muslimaneve pajtohen qe sauditet kane shkaterruar shume objekte historike dhe ndoshta edhe do te pergjigjen para Allahut, por paramendoni ta kishin pasur ne dore shiitet se cka do te kishin bere. Allahu i udhezofte ekstremistet e te gjitha ngjyrave!

    • “Po mos te kishte disipline te rrepte atje, kushedi se c’do te ishte bere.”

      Cfare do ishte bere mor aman? Do ishte bere qameti?

      Une e di se qameti do te vije kur bedevinjte e shkretetires te ndertojne gradacela te larta.

  • Po mire te themi se po na mbrojne nga shirku ty dhe mua, pse duhet qe pasi te shkaterrosh varrin e nenes se Profetit a.s. te ndertosh banjo publike po ne te njejtin vend qe ishte varri? Po te themi se bejne mire qe i prishin, pse u dashka te vesh dinamit e ta hedhesh ne ere varrin e ibn Xhafarit, dhe mos te japesh as rrespektin me minimal per te vdekurin. Ka thene Profeti kush thyen kockat e te vdekurit myslyman eshte sikur te kete bere te njejten gje kur personi ishte gjalle. Te gjitha keto shkaterrime e deme kunder Islamit behen nga njerez qe djemte e tyre vrasin dashnoret homoseksual ne Londer, qe kapen me droge, qe kane mbushur Xhiden me bordello disko, e klube nate, qe lejojne banka me interes pa problem por shqetesohen nga varri i Hazret Hamzes r.a., qe shpenzojne me shume ne kazino e bordello te evropes ne nje dite sa e gjithe ekonomia e myslymaneve te Somalise ne vit qe po vdesin per buken e gojes, nuk po e zgjas listen shume se nuk ka bandwith qe i nxe, por mjafton te themi keta jane “Disiplinuesit” e Arabise Saudite, Kujdestaret e Xhamive te Shenjta, ata te cilet vetem se mendojne per te miren e umetit dhe luftojne shirkun, duke na fshire nga historia. Mjere ne per katandine tone, po te kishim seder e nder do te na perpinte zemren turpi e poshterimi.

  • Po sjell ketu nje debat te zhvilluar me imam Genc Plumbin (mos gabohem) ne fb. Shpresoj qe edhe Gencit nuk i ngel hatri derisa debati ishte publik, dhe me duket me vlere per publikun, ne menyre qe te degjohen me mire argumentat e te dyja paleve…

    Genc Plumbi Nese do ecej me kete llogjike, atehere asnje zgjerim nuk do ishte i mundur as ne Qabe dhe as ne xhamine e Profetit a.s. Shkrimi mban ere ‘anti-vehabite” dhe vuan nga siptomat e nje femije qe ka frike nga gogoli, edhe pse ai nuk ekziston. Persa i perket objekteve te permendura, sidomos objektet qe jane shembur pas zgjerimit te Qabes, ato nu kane qene gje tjeter vecse disa shtepi dhe kacolle qerpici qe po u ofrohej fundi. I njeti debat ka qene i pranishem sa here jane bere te tilla zgjerime me dobi te jashtezakonshme ne sherbim te muslimaneve dhe qe sot per fat te mire askujt nuk i bie ne mend per to. Asnje objekt, sado i rendesishem qofte, nuk mund te behet pengese per te plotesuar nevoja kaq emergjente dhe nga ana tjeter situata nuk duhet te paraqitet sikur jemi para nje gogoli qe deshiron te haje gjithçka osmane, nje siptom tjeter nga i cili vuajne teqexhite.
    Yesterday at 11:41am · Like · 2

    Armir Taraj Me duket se nuk po thote njeri qe te mos kete zgjerim ne Meke dhe Medine, ajo eshte nje nevoje e padiskutueshme. Por prandaj ekziston shkenca e prezervimit arkeologjik. Kete po thone dhe ekspertet e kesaj fushe qe zgjerimi te behet duke ruajtur trashegimine historike islame qe na perket te gjitheve dhe jo vetem saudive.
    Shkrimi nuk eshte anti vehabi sepse me shume dem se c’i bejne vehabite vetes me keto qe bejne nuk ka c’tu beje nje shkrimtar anglez
    23 hours ago via mobile · Like

    Genc Plumbi Edhe Osmanllite mund ti konservonin ndertimet dhe zgjerimet qe kishin bere halifet e drejte dhe prijesit abasite dhe emevite duke i perfshire brenda nderteses se Qabes, apo brenda nderteses se xhamise se Profetit, por ja qe nuk e bene dhe i shemben. Po keshtu edhe me Xhamine Aksa, shume gjera mund te ishin ruajtur ne identetin e vet, por Osmanet i prishen ne sherbim te meremetimit dhe zgjerimit. Pse nuk i kerkon llogari osmanllinjve per kete?
    22 hours ago · Edited · Like · 1

    Armir Taraj Ne kohen e osmanllive nuk ka qene aq e avancuar teknika e prezervimit arkitekturor sa c’eshte tani. Pastaj nese kane bere gabime osmanet, dhe kane bere me shumice, kjo nuk eshte justifikim qe te vazhdohet me te tilla gabime, apo jo?
    21 hours ago · Like

    Genc Plumbi Atehere gabimet nuk jane vetem saudite, por kane nje histori. Kjo eshte paanshmeria ne analize, qe ne kete rast mungon.
    21 hours ago · Like · 1

    Alban Kodra Zgjerimi i osmanllinjve nuk mund te krahasohet me zgjerimet e kryera nga shteti saudit. Rrokaqiejt perreth Qabes ia zene frymen asaj. Jashte Xhamise nuk ka objekt qe te kujton Allahun, por vetem objekte qe nxisin konsumerizmin dhe materializmin. Me teknologjite qe ekzistojne sot ka qene e mundur jo vetem te ruheshin objektet historike, por te ruhej komplet qendra historike e qyteteve te shenjta, sepse madhesia e ketyre qendrave dikur ka qene sa c’jane sot dy Xhamite e medha. Ndoshta koncepti i “khulud fil-ard” – perjetesise ne toke, i cili mund te verehet ne ruajtjen e objekteve historike, bie ndesh me fene, e cila e sheh kete dynja si kalimtare dhe me vlere me te vogel se krahu i mizes. Ndoshta rreziku potencial i shnderrimit te objekteve historike ne objekte frymezuese te akteve te idhujtarise, ka bere qe mos t’u dhembe shume prishja e tyre. Por te vjen vertet keq kur nuk sheh gjurme te historise islame ne vendet ku ka lindur islami. Kete na ka pas thene dikush dikur: Te shetisesh ne Kuds eshte shume here me interesante dhe frymezuese se te shetisesh rrugeve te Mekes a Medines, sepse Kudsi e ka ruajtur qytetin e vjeter.
    20 hours ago · Like

    Genc Plumbi Ky eshte nje proces qe nuk ka ndodhur vetem sot. Meka qe lane sahabet, ishte ndryshe nga ajo qe lane halifet dhe ajo qe lane halifet ishte ndryshe nga ajo qe lane osmanllite, e keshtu me radhe. Zgjerimi i qyteteve me objekte “dynjalliku” gjithmone ka qene ne kurrizin e tradiconales dhe ketij efekti nuk ka pse ti shpetonte Saudia. Mbas 200 vjetesh keto objekte te reja dhe te larta do te perfshihen ne listen e objekteve historike, ekzsitenca e te cilave gjithmone do te jete e pasigurte per aq kohe sa njerezit do te kene nevoje te zgjerohen. Prandaj them qe eshte paksa e tepruar te kerkosh ndaljen e nje procesi i cili edhe pse me perpasa me te vogla ka qene prezent nder shekuj.
    19 hours ago · Like

    Armir Taraj Shume dakort me Albanin.
    Nuk eshte e tepruar te kerkosh qe projekti i zgjerimit ne Meke dhe Medine te kryhet ne nje menyre te kujdesshme e duke bere maksimumin e mundshem qe objekte me vlere historike te ruhen. Kjo eshte krejtesisht brenda mudesive financiare dhe hapesinore te Sauditeve por atyre thjesht u mungon vullneti dhe imagjinata per shkak te mendesise se gabuar vehabite, ndoshta me rrenje beduine ku qytetet nuk kane shume domethenie.
    Per sa i perket ankeses tende se artikulli eshte i anshem sepse duhet t kritikonte dhe Osmanet, kjo do ishte e vertete po t ishte nje artikull analizues i shkruar pas 20 a 30 vitesh. Por artikulli po ve ne pah nje masaker historike qe po ndodh tani kur ne po flasim e ndermarre nga Sauditet qe ekzistojne dhe jane ne fuqi tani, nderkohe qe Osmanet kane gati nje shekull qe s’jane me.
    16 hours ago via mobile · Like

    Armir Taraj Nuk e kuptoj kete perpjekjen tuaj Genc per ta relativizuar situaten. Ajo qe po bejne sauditet eshte barbarizem dhe duhet quajtur ashtu sic eshte dhe ne duhet te na pikelloje ne zemer e t mbushim rruget ne protesta sepse ato objekte nuk kthehen me dhe vlera e tyre eshte e pazevendesueshme.
    16 hours ago via mobile · Like

    Genc Plumbi Barbarizmi vella ekziton vetem ne koken tende. Sigurisht qe kur njeriu nuk eshte i ekulibruar ne qendrime dhe sheh vetem me syrin e “antivehabizmit”, atehere jo vetem gabimet, por edhe miresite i duken krime. Perpara se te nisesh analiza te tilla, duhet se pari te clirohesh nga paragjykimet qe ta kane mbushur koken dhe qe nese do peshoheshin fetarisht do te rezultonin nje mal me pasaktesi. Prandaj them se thelbi problemit nuk eshte projekti saudit, por mendesia per te kriminaluzar gjithçka “vehabite”. Nuk e di nese isha i qarte edhe me heret per kete situate.
    6 hours ago · Edited · Like

    Armir Taraj Nese une paskam paragjykime anti vehabite ti vella ke paragjykime pro vehabite sepse ti cuditerisht s’po sheh asgje t gabuar me ate cka po ndodh. Pra ty te duket ok te rrafshohen varret e profetit as, te Ebu Bekrit e te Umerit ra? Ose te zhduket edhe cdo gjurme e mbetur historike ne Medine ashtu si ne Meke? Larg qofte nje dite del ndonje i marre qe fillon te adhuroje muret e Qabes e ngrihen vehabite saudite ta rrafshojne edhe ate…
    4 hours ago via mobile · Like

    Genc Plumbi Kjo eshte edhe mungesa e pergatitjes fetare dhe informacioni i manget qe ti ke, qe une sapo ta permenda. Ti flet per rrafshim te varrit te Profetit a.s, Omerit dhe Ebu Bekrit, nderkohe qe dihet fare mire se varret e tyre jane te rrafshuara. Kjo mund te shikohet me sy te lire dhe nuk ka nevoje per shkence. Muret qe ti sheh ne xhamine e Profetit jane mure rrethuese qe mbrojne varrin dhe ato kane nje histori me vete dhe jane jashte xhamise se profeti dhe jo brenda saj. Pra, perpara se te shohesh paragjykimet e mia, perpiqu te korigjosh pasaktesite qe ke. Nga ana tjeter, zgjerimi saudit deri tani vetem eshte perfolur, pas askush nuk ka dhene nje vizon te qarte se si do te realizohet ai. E shumta jane dhene vetem supozime per prishje dhe shkaterrime, qe me shume mundesi mund jene – ashtu si ta thashe- klithma teqexhishe qe ngrejne tymnaje pa ndodhur asgje.

    • Armir, respekt per ty dhe Gencin, po ju nuk jeni pale e aq me pak pale te kunderta ne kete mesele. Genci nuk ka gisht ne prishjen e objekteve historike ne Saudi, dhe po ashtu ti nuk ke bere asgje kunder Gencit, po thjesht ke perkthyer nje artikull nga nje organ i besueshem shtypi, mbi ngjarje qe na prekin te gjitheve – Gencin perfshire. Puna eshte te pyesim zemren te gjithe qe po flasim ketu, a e kemi hallin vertete tek trashegimia historike dhe trajtimi i saj, apo thjesht po perdorim kete ngjarje per t’u perplasur ne llogore sektare. Me vjen keq dhe meshiroj ata qe fshehin axhendat e veta ideologjike sa pas germadhave e sa pas buldozerve. ceshtja ne fakt eshte shume e qarte dhe shume e thjeshte: sauditet, bazuar ne gjithe kriteret e mundshme te gjykimit, e kane shkelur keqas me trajtimin e nje trashegimie te njerezimit, si ajo qe paraqitet ne rrethinat e dy xhamive te shenjta.

      • Almohad,
        Une besoj se cdo musliman kudo ku ndodhet mbi toke eshte pale e interesuar ne ate cka po ngjet ne Medine duke qene se trashegimia islame qe po shkaterrohet atje na perket te gjitheve. Ne kete shqetesim te ngritur eshte njera pale qe thote se kjo qe po ndodh eshte vertet tragjike dhe te gjithe duhet t bejme cte mundim per ta ndaluar. Ndersa pala tjeter thote qe ky shqetesim eshte shume zhurme per hicgje, ajo qe po ndodh ne Medine eshte nje zgjerim normal dhe i nevojshem i xhamive dhe struktuave akomoduese per numrin gjithnje ne rritje t vizitoreve, dhe se ata qe kritikojne sjane vecse anti vehabite te paragjykuar apo teqexhi.
        Sa per vete, interesi im ketu eshte vetem trashegimia jone e perbashket islame e cila po prishet totalisht pa nevoje dhe fakti qe pas arrogances saudite qendron impulsi ikonoklast i tyre vehabi, me ben qe te jem kritik dhe ndaj vehabive, por jo per arsye sektarizmi apo per t’ju shpallur lufte atyre.

        • Ata qe nuk shqetesohen per kete, ne fakt jane njerez qe u jane zene syte nga era e pluhurosur e shkretetires saudite. Dhe kjo eshte nje arsye me shume per ta botuar kete shkrim e per ta diskutuar gjere e gjate.

  • Eshte shume interesante sesi temat me saudite e turq mbledhin perhere gjithe kete milet ketu, po nuk kuptoj pse hidhen perpjete njerezia ketu per krimet kulturore e urbanistike te shetit saudit. Nese jane te keqinj qeveritaret tane qe kane shkaterruar Tiranen e vjeter, pse nuk qenkan te keqinj qeveritaret saudite qe bejne edhe me shume se kaq: prishin nje trashegimi qe i perket me shume botes se atyre. Shteti saudit nuk eshte i shenjte dhe sidomos vendimet e tij nuk mund te jene te shenjta. Sahabet kishin guxim ta pyesnin te Derguarin e Allahut per vendime te tij, nese keto ishin frymezim e detyre hyjnore, apo zgjedhje njerezore. Nese Ai u pergjigjej se veprimet ishin zgjedhje personale, sahabet i sugjeronin mendimin e tyre, dime disa raste kur i Derguari ka anuar nga zgjedhja e tyre. Kurse artikulli me siper dhe reagimet pro tij nga lexuesit, thjesht po vene ne dyshim e po kritikojne ca vendime njerezish qe NUK jane profete. A u kuptua ndopak dallimi?

    • almohad! Po behet hera e dyte ne kete teme qe direkt dhe indirekt po perdoret argumenti im si akuze fshehje e “qellimit tim sektar” dhe “dinakror”. Menyra se si shkruaj ka te beje me faktin se ketu nuk behet fjale per “trashigmnine e njerzimit” apo per veper arti e kulture vetem, por me se shumti behet fjale per te vetmin objekt fizik ne kete bote qe na lidh me Profetin a.s.,jeten e tij, dhe fillimin e Islamit. Dhe prishja e ketyre objekteve nuk behet thjeshte per “shije arkitekture” por eshte ndermarje dy shekullore e wahabizmit saudit. Si e tille nuk arrij dote te kem indiference te tille, dhe ta trajtoj si te ishte monumenti i heroit kombetar apo ndonje pikture e vjeter qe po prishet. Te hecesh ku ka shkelur kemba e Profetit a.s. te vesh ballin ne te njejten vend ku ashabe r.a.a kane vene ballin, te besh nje dua tek varrezat e Shehideve te Uhudit r.a.a. Te jesh disa metra nga trupi i Bekuar i Profetit a.s. prane Abu Bekrit, Umarit dhe Uthmanit r.a.a. ku ka me eksperjence te bukur per myslymanin. Por mbase i konceptoj gabim gjerat, dhe ti si jo sektar dhe myslyman modern qe je i sheh keto ashtu sic jane. Objekte kulturore.

  • Shqetësim i drejtë për t’u ngritur e diskutuar gjatë në një blog shqiptar duke pasur parasysh ndikimin që një mendësi e tillë ushtron ndikim me pasoja edhe në terrenin tonë “lokal”. Kemi raste të cenimit të xhamive të vjetra në brendinë dhe në frymën e tyre, duke u vështruar si objekte utilitare që u bëjnë punë besimtarëve thjesht për të falur namaz dhe për të dëgjuar ndonjë “ders”.

    Nuk pyet kush as për xhamitë e (pa)mbrojtura nga shteti si monumente kulture (po ta kishit sharë për këtë punë qeverinë, do të kishit rënë rahat edhe prej meje, se do t’ju duartrokisja tri ditë rresht e s’do t’ju quaja komunistë!:P :D) teksa, për shembull, xhamia e Vlorës përçudnohet vetëm prej potencialit të “fitnes së grave” dhe ndërhyhet për t’i bërë një mafil e për t’iu mbyllur ca gurë të vjetër me pllaka moderne spanjolle, apo të tjera xhamive u mbyllen kolonat me xhama e me duralumin që të mos na ftohet xhemati.

    Kur është fjala për monumente të (pa)mbrojtura nga shteti, është gjysma e së keqes, se shtetet i kanë dhënë provat që në mos sot, kujtohen mot e të zënë gafil atëherë kur s’e pret, po ka raste kur xhamitë s’janë as monumente të tilla, por thjesht pasqyruese të një tradite e ndjesish qytetare që, gjithashtu, cenohen me një vendim “këshilli xhamie”. Kujtoj me nostalgji Xhaminë e Tabakëve ashtu siç e kam parë në ditën e parë që kam hyrë në të, me një oborr të gjelbëruar, me macet që vinin për qark, me një pus e ca pemë, me djem që faleshin mbrëmjeve jashtë gjatë verës, me një mafil të thjeshtë, pa perde e pa mure gipsi. Sot shoh një objekt të ngjashëm me shtëpinë e Rrok Currit të Gërdecit në skeçin e Veli Radës, me ca kate mbi tokë e ca kate nën tokë, me ca dhoma e kuzhinë mënjanë e një “universitet privat” në anë tjetër, me ca dyqane poshtë dhe një sipërfaqe ku gjelbërimi s’dihet nga është fshehur, me një shtesë për Bajramin, djalin e axhës së Rrokut që ndodhet në emigracion në Angli, si dhe me ca kthesa skilesh për të fshehur gratë nga sytë e burrave të xhamisë.

    E gjitha kjo, si pjesë e një mendësie për trajtimin e objekteve të kultit, është për t’u diskutuar gjerë e gjatë. Dhe nëse KMSH-ja duhet goditur për diçka, është pranimi në heshtje apo kompromisi me këtë mendësi.

    Nëse, për shembull, Medresesë së Tiranës, si objekt historik (ndërtuar nga italianët në shkëmbim të prishjes së Xhamisë së Karapicit) i improvizohet anash një faltore, faltores i ngulet një minare që i rri në anë një strukture arkitekturore italiane dhe përballë kësaj ndërtese vihet busti realist i Ibrahim Dalliut apo i Haxhi Dashit (stërgjyshit legjendar të shokut Beniamin Dashi), është e kotë të harxhohen nerva për të shkruar e debatuar se kush do të jetë imami i xhamisë së sajuar në atë ngrehinë.

    Përtej goditjeve “anësore” që e marr me mend se diskutuesit do të mundohen të m’i marrin për “diversion” (E pranoj! Bustin para medresesë e ka vënë Brojka dhe jo Rama!), unë ftoj që t’i qëndrohet thelbit: sa ka ndikuar dhe sa po ndikon në mjedisin shqiptar mendësia e shndërrimit të një kështjelle historike osmane ne një kullë sahati angleze? Për këtë s’duhet reshtur së shkruari, edhe nëse është e sigurt se ndryshimi nuk do të arrihet. Së paku mund të bëhemi një dorë që të themi se ne e thamë fjalën tonë. Ajo milingona e nisus drejtë Qabesë, që përmend Hafiz Ali Korça në tekstin e famshëm “Bolshevizma a ç’katërimi i njerëzimit”…

    • Me fal qe nderhyj zoteri, po mendoj se gjithe keto kujtime e reflektime eshte gjynah qe te mos i rreshtoni me te zgjeruara, qofte edhe ne nje doreshkrim qe keni ndermen te mos e botoni, po ta lini trashegim per nipat. (Kerkoj falje nese e keni bere nderkohe). Ketu ne diskutime blogjesh, diskutimet marrin natyre polemike, shtremberohen nga presioni i duartrokitjeve apo ovacineve e se fundi, qellon qe zhduken me nje klik te gabua te mirembajtesit te faqes. Nderkaq, historia tashme 20 vjecare e rilindjes se fese, e debateve, prirjeve, zhvillimeve, ka nevoje te regjistrohet, qofte edhe per te sherbyer si dokument per ata qe do merren me ftohtesisht a objektivisht me te me vone

  • i ashtuquajtur trendafil me kete paragraf qe ke shkruar me poshte nuk mund te quhesh vecse gjemb.
    “Nga Nexhdi do dale “Brinjte e Shejtanit”. Nga ky vend ka dale Musailama Kadhabi, Muhamed bin abdul Wahab ( themeluesi i Wahabive ) dhe shtepia e Saudit. Allahu e shkaterrofte me themel shtepine e Saudit, zjarr e dhimbje pacin perhere, ju shuajte emri krejt, e mos pacin pasardhje.”
    sejcili prej nesh mund te kete kritika ndaj menyres sesi prijesit e arabise saudite po i administrojne vendet e shejnta meken dhe medinen. por ama eshte e papranueshme e pamoralshme qe nje besimtar musliman te nxjerr helm nga goja per nje musliman tjeter dhe te mallkoje. do ju lutesha qe te kritikosh sa te duash i nderuar trendafil- se ke zgjedhur edhe nje pseudonim shume te bukur- por ama ruaje etiken islame. as paragrafi i mesiperm as ky qe po e citoj me poshte nuk i sherbejne debatit rreth kesaj ceshtje. ” Te gjitha keto shkaterrime e deme kunder Islamit behen nga njerez qe djemte e tyre vrasin dashnoret homoseksual ne Londer, qe kapen me droge, qe kane mbushur Xhiden me bordello disko, e klube nate, qe lejojne banka me interes pa problem por shqetesohen nga varri i Hazret Hamzes r.a., qe shpenzojne me shume ne kazino e bordello te evropes ne nje dite sa e gjithe ekonomia e myslymaneve te Somalise ne vit qe po vdesin per buken e gojes”
    shpresoj te me mirkuptosh. Allahu na udhezofte te gjitheve ne rruge te hajrit.

  • I nderuar Imam Nekiu.
    Paragrafi i dyte qe citon eshte ne lidhje, me cfare Izahir me siper shkruante, per “disiplinuesit” sauditet dhe motivet e tyre, ne te nuk ka genjeshter por thashe cfare dihet publikisht. Fundja fundit si Sherbyes te Xhamive te Shenjta qe e quajne veten kemi te drejte te kerkojme nje fare standarti, dhe po qe se dikush me sjell islamin e tyre si argument une jam plotesisht ne te drejten time ti pergjigjem duke nenvizuar disa glimpca te prijesve “islamik” saudit.

    Shkruan me tej: “sejcili prej nesh mund te kete kritika ndaj menyres sesi prijesit e arabise saudite po i administrojne vendet e shejnta meken dhe medinen”

    Nuk eshte thjesht ceshtje arkitekture e administrimi, shkaterrimet kane filluar ketu e 200 vjet me pare nga wahabite saudit, qe kur Anglezi i vuri “Pleqte e Nexhdid” si prijes te Arabise ( cka kish mbetur nga arabia). Pra duhet pare ceshtja sic eshte, ne kontekstin historik. Qe nga masakra e myslymaneve te Taifit nga wahabite e Saud ibn Abdul Azizit, dhe sulmet kunder Medines dhe Mekes se Shenjte, ne demet ne dituri te pergjithshme dhe teologjine Islame, dhe ne shkaterrimin e objekteve islame me vlere historike dhe fetare. Keto gjera akoma dhe sote po ndodhin, sic po shohim me kete rast konkret, dhe shkaku eshte po ai qe ka qene 200 vjete me pare, eshte dallim i domosdoshem qe duhet bere.

    Ulemate jane si yejt ka then Profeti, jo per bukurine e tyre 🙂 por per udhezimin qe i japin umetit. E vleresoj keshillen tende si te perzemert, dhe dashamirese. Allahu te shperblefte.

  • Ngjitur me muret perëndimore të kompleksit të tanishëm janë xhamitë e dedikuara ndaj Ebu Bekrit dhe Umerit, si dhe Xhamia Gamama, e ndërtuar për të përkujtuar vendin ku Profeti mendohet të ketë mbajtur faljen e tij të parë të Bajramit.
    ky eshte nje trillim sepse keto xhami jane nga ana jug lindore e xhamise dhe keto nuk jane tre por pese xhami kater xhami dedikuar per cdo halif te drejte dhe xhamia el-gamameh, keto pese xhami sot jane ne nje zone te tej mbushur me gradacela te cilat e kane plotesuar projektin rreth xhamise brenda unazes se vogel
    ndersa persa i perket hendekut aty jane shtate xhamite akoma plus dhe nje xhami e madhe e ndertuar pikerisht ku ka qene hendeku
    ky artikull per mua i bie nje sinfonie teper te dale mode e cila ndoshta mund te ndegjohej para disa dekadash por jo sot, sepse saudet e sotshem me sa di une kane dhe nje ministri te trashegimise kulturore dhe kane filluar te mbrojne lagje te tera ne meke xhide e medine per te mos u prishur, prandaj para se te postoni te tilla shkrime pyesni nje here ata qe keni me afer sesa te shkoni ne shkretetirat e nevadas per te marre keto informacione
    sepse ky artikull duket qe eshte vetem per nje qellim te bjelli faren e urrejtjes per vendet e shenjta per banoret e saj e kete e bejne me demek se u dhemb ajo se cfare bejne prijesit e atij vendi

  • Saktesimi per te cilin ti flet, une nuk e di, mund te jete edhe ndonje lapsus, por kjo nuk i heq asgje thelbit te problemit qe shtrohet. Ajo qe eshte me shqetesuese ketu, eshte irritimi juaj dhe zelli i papermbajtur per te mbrojtur paudhesite e nje regjimit te kalbur sic eshte ai saudit, gje qe shoqerohet me vrer ndaj kritikuesve. Po te isha ne vendin tuaj, do te tregohesha me i arsyeshem dhe ti merrja gjerat pak me shtruar.

    Gjeja e pare e mencur qe do te duhet te bente nje selefi i mire e objektiv, do te ishte distancimi i selefizmit me politiken saudite. Selefizmi eshte nje konceptim metodologjik ndaj burimeve te sheriati (Kuranit dhe Sunnetit) dhe nuk ka perse te tronditet nga rrenimi i pushtetit qe e mban me para. Une mendoj, se jane selefite te paret qe duhet te reagojne, duke qene se imazhi qe po krijon shteti saudit me se pari krijon efekt negativ per selefizmin, si nje shkolle e sheriatit e cila per mua eshte legjitime (deri diku). Per kete arsye, selefizmi duhet mbrojtur duke u divorcuar nga pushteti saudit e jo duke mbajtur me paterica imazhin e sakatuar te ketij shteti pacavure. Fakti qe ju reagoni kaq te irrituar dhe me agresivitet ne kete rast (duke shkuar deri aty sa te akuzoni te tjeret se, duke share saudine, duan te mbjellin faren e urrejtjes per vendet e shenjta, e per banoret e saj) tregon qe ju vete jeni viktime e propagandes saudite dhe nuk gjeni dot kurajen per t’u pavaresuar nga atashimi politik ne keto ceshtje.

    Se dyti, megjithe pasaktesite qe ti mund te kontestosh (gje qe behet shume normale ne kushtet kur shteti saudit nuk pranon te jape prononcime dhe nuk i publikon me detaje projektet dhe objektet qe shkaterron, duke ofruar edhe shpjegime te argumentuara profesionalisht se perse e ben kete), ne po shohim faktet, dhe faktet jane big bang-u idiot sa nje mal qe i ka kercyer mbi shpine Haremit, duke i bere hije Qabes me monstruozitetin e vet. Fakt eshte qe dicka e ngjashme po projektohet te behet edhe ne Medine dhe, edhe sikur shkrimi te kete pasaktesi (te justifikueshme ne kushtet kur shteti nuk prononcohet), shqetesimi ekziston dhe eshte legjitim kur kemi precedente te tille.

    E treta, a na di aq naive sa na tregon Ministrine e Trashegimise Kulture ketu? Ne cdo vend te Europes, si dhe ne cdo vend normal ne te gjithe boten, nuk ka ministri apostafat te specifikuar per trashegimine kulturore. Ka Ministri Kulture, por jo ekskluzivisht per trashegimine. Por kudo ne vendet e qytetaruara ruhet, restaurohet dhe ekspozohet me kujdes te madh cdo tulle me vlere sado te vogel monumentale. UNESCO-ja shpenzon para per te ruajtur, bie fjala edhe per Beratin tone (per ta mbrojtur Beratin nga beratasit), qe tek e fundit nuk ka perse t’ia ndjeje fort per te.
    Shqetesimi per kulturen eshte serioz kudo. Ne Milano, katedraja e Duomos, ne Paris ajo e Shartre-se e kudo ku ka katedrale te tilla, sheh ne 360 dite te vitit skela restauratoresh, te cilet ne cdo moment jane duke punuar per ti ruajtur keto objekte. E keto vene nuk kane dhe nuk ka perse te kene ministri per mbrojtjen e monumenteve. Kjo lloj ministrie eshte si Ministria e Integrimit ne Shqiperi e ne disa vende aspirante per te hyre ne BE. Ministri qe e kane vetem ato vende qe nuk integrohen dot, e qe nuk kane per tu integruar qofte edhe sikur te ngrihet nga nje ministri per lagje. Sa per shembull, ketu ne Shqiperi kemi edhe Ministri Mjedisi, por te siguroj qe jemi vendi me shkaterrimin me te madh mjedisor ne Europe, e ndoshta edhe ne bote.

    E katerta, keni nje cbalancim te madh midis shqetesimit qe ngrini mbi pasaktesite e pretenduara dhe mbi faktin qe po shahet Arabia Saudite, dhe nje prirje per ti kaluar krejt letshem dhe me sportivitet shkaterrimet monstruoze dhe barbare qe jane bere ne dy qytetet e shenjta.
    Si mund te thuash se ky debat “i bie nje sinfonie teper te dale mode”? A e kupton qe behet fjale per Historine tone, per shenjat dhe gjurmet e fese sone, Profetit tone, qe nuk jane hic ceshtje mode? A e kutpn qe, pervec aspektit kulturor, ketu kemi te bejme me gjera shume here me te rendesishme? Francezet shpenzojne miliona per te ruajtur shtepine ku ka jetuar Balzaku, Hygoi, Volteri etj. Kurse ne po flasim per Profetin a.s, per njeriun me te madh e me te rendesishem qe ka ecur mbi kete toke, rrugen e te cilit e ndjek nje e gjashta e botes prej 1400 vjetesh?! A e kupton se pervec kesaj, po flitet per VENDET E SHENJTA, A e kupton qe Zoti na ka bere nje shtylle te fese (Haxhin) vetem per ti vizituar keto vende, ne menyre qe te mund te prekim me dore historine e lashte te Ibrahimit a.s. si dhe te Profetit a.s.? Vendet e shenjta nuk jane nocion hapsinor gjeografik, i perfunduar me koordinatat e sakta perkatese te gjatesise dhe gjeresise gjeografike. Ato jane objekte qe na rrefejne nje kumt e na krijojne lidhje shpirterore. Kompleksi i sotem i Qabes na perkujton mrekullisht te kunderten e asaj qe synon haxhi e umreja. A e kupton qe kjo fe eshte shehade, dhe sauditet kane masakruar cdo deshmi, cdo gjurme materiale te kesaj deshmie? Si mund ti dale moda ketij diskutimi?

    Per te tjerat, nuk ma ndjen fare. As ma ndjen per qellimin e autorit, i cili natyrisht qe nuk shqetesohet aspak per aspektin fetar, por per ate kulturor. Per me teper, gazetari eshte gazetar, dhe fundja interesohet edhe thjesht per lajm, pasi kjo eshte detyra e tij, ti beje njerezit te blejne gazeten. Por c’me hyn mua ne xhep, kjo perballe fakteve rrenqethese qe i kemi perpara syve?

  • Umer bin Hatabi preu pemen ku u be beselidhja e Rizvanit, kur pa se njerezia shkonin atje per tu fal duke menu se kishte me shume sevap etj. e preu duke thene se keshtu jane shkaterru ata qe qene para nesh, duke ndjek gjurmet fizike te pejgambereve te tyre, pra ngrinin muzeume jo per qellime historike por per te marre bereqet, tamam sic kane bere dhe vazhdojne te bejne edhe sot ne te gjithe boten me varret dhe objektet personale apo vendet ku ka shkelur kemba e atyre qe i quajne shenjtore. keshtu pra “vehabiu” i pare ishte Umeri, sic thoshte nje teqeli diku ne nje vend te botes islame. te mos ishin keta vehabite ikonoklaste puritan e bedevi shkretetire, te ashper e te pagdhendur, sot Medina dhe Meka nuk do te ndryshohin shume nga Teherani, Kumi, Nexhefi, e soj e sorollopi. e keqja e ka edhe nje te mire prapa apo jo? Nexhdi per te cilin ka folur Pejgamberi sic e thone krejt ulemate e vjeter eshte nexhdi i Irakut nga ku dolen havarixhet, dolen shiat, e cfare nuk dolen prej andej o Trendafil! Pastaj ka nje hadith tjeter me specifik per beni temimin e nexhdit te gadishullit arabik nga ku erdhi Muhamed Abdulvehabi, qe thote se njerezit me te ashper te umetit tim ndaj dexhalit jane beni temimi.
    e beni temimi sot jane pikerisht fisi ku lindi vehabizmi, ne fakt pikerisht keta bevijte vehabi jane ata qe mbushim me shume sot burgjet e saudise nga Al saudet, jane keta qe jane edhe me te egrit ndaj al saudeve sa gjithe opozita e botes islame e marre se bashku.

    • Vehabi, nuk e mora vesh komentin tend. Megjithate, nese kane ndodhur keto qe thua, atehere i bie qe hoxhallaret te kene deshtuar ne sqarimin e njerzeve per shirkun apo te kene shterur strategjite konkrete objektive per te ndaluar kete fenomen, perndryshe i bie te shembet edhe vete Kabja e Madhnueshme, perderisa ka njerez qe marrin pluhurin e tullave te saj per ta pasur si bereqet ne shtepi.
      Pra, mendoj se prishja e objekteve historike islame nuk ka asnje kuptim te behet per arsye te shirkut (as per ndonje arsye tjeter)duke qene se shirku nuk eshte nje gje qe buron nga objekti, por nga zemra dhe niveli i te kuptuarit te fese. Adhurimi i objekteve apo devijimi ne fe ka ndodhur dhe do te ndodhe deri ne Kijamet, perderisa ekzistojne sekte te panumerta, te devijuara sigurisht dhe perderisa profeti (s.a.u.s) ka thene: “Ne 73 dege do te ndahet feja islame, por vetem 1 do te jete rruga e vertete”

      • Mire qaben, po, me ket logjike i bie qe te jete vaxhib me vra mretin e Saudise, se ka ca andej (bile edhe kendej ne Shqipni) qe i bojne ruku dite e note. 🙂
        Pune e ngaterrume ky vehabizmi!

        • natyrisht qe jane te sakta dhe jane shume te njohura si fakte keshtu qe ketu ska asgje kontradiktore L.Durres dhe as ju d. sepse analogjia vlen per aq sa nuk ka tekste fetare, pra nuk mund ta shtrijme analogjine deri ne ate pike sa te perballemi me tekstet fetare si kurani dhe suneti. keshtu qe as mbreti nuk vritet dhe Qabja nuk shkaterohet sepse tradita e selefeve dhe argumentet tesktuale jane ato qe percaktojne se cfare behet, perndryshe ne jemi thjesht ndjekes te tyre kete e thashe qe ne fillim. keshtu qe repliken tuaj duhet tia beni atyre sahabeve dhe tabiineve qe prene pemen dhe prishen dhomat e grave te Profetit per zgjeruar xhamine dhe nuk prishen Qaben me po te njejten logjike dhe as vrane kalifet pse kishte njerez qe benin ruku. komentet tuaj tregojne se keni harruar nje parim te rendesishem te fese qe feja eshte bindje dhe ndjekje, para se te jete analogjie e cila vjen ne perdorim vetem kur nuk ka tekst fetar dhe kemi te bejme me dicka qe nuk eshte folur drejteperdrejte per te nga Kuranin dhe Suneti. keshtu qe ne fakt racinalizmi i “paster” pa vahj eshte pune me ngaterruar sesa ndjekja e delileve.

          • Racionalizmi pa vahj eshte shume me pak i ngaterruar sesa vahji pa arsye. Per kete te jesh i sigurt.

            Konkretisht, ti merr nje rast diku ne nje cep te historise Islame (qe nuk eshte as vahj jo) dhe justifikon barbarine saudite duke na vene ne ne pozite qe, ose ti themi derrit daje dhe ti bejme amin barbarise beduine ne Saudi, ose te shajme sahabet.
            Ne fakt, kur merr persiper ti referohesh sahabeve duhet te jesh 100 perqind i sigurte se veprimi i tyre perputhet 100 per qind me ate per te cilin po flasim ne. Konkretisht, une di qe ne kohen e Umerit, kur u pushtuan shume vise te largeta, nuk u prishen objektet pagane te lashta qe u gjeten. Nese ka pasur objekte idhujtarie qe jane prishur, kjo eshte e kuptueshme, sic ka qene edhe ajo qe ndodhi me idhujt e Qabes, por nuk mund te jete e tille, kur objektet qe prishen kane vlera te tjera pervec asaj te idhujtarise. Nese ke aq kurajo sa te na thuash se Omeri ka qene i gatshem te shkaterroje te gjithe pasurine muzeale te nje vendi, vetem e vetem pse disa njerez ua ka dhene penalltia tu perulen objekteve monumentale, ti qofsh.

            Eshte shkretetire e madhe mendimi, qe cdo gje ta argumentosh nese ka apo jo argument. Duke ndjekur logjiken tende feminore, qe ndjek vetem ate per te cilen ka argument, i bie qe ky rregull te aplikohet vetem per pemet, sepse rasti i Omerit ka te beje vetem me nje peme. por a mund ta thuash te njejten gje kur kemi te bejme me objekte muzeale?
            Nga ana tjeter, e cfare pastaj se Omeri ka vepruar keshtu? Kush tha qe Omeri eshte i pagabueshem?

            Pervec kesaj, duhet te kontekstualizosh tekstet me kohen dhe rrethanat kur ndodhin. Shtepia e grave te Profetit, mund te mos kishte aq vlere pas vdekjes se tij, pasi vlera monumentale rritet me kohen. Por kur kane kaluar 1400 vjet, jo Profeti, por edhe njeriu me i humbur i botes te kish jetuar aty, ajo ka vlere, qofte edhe vetem per vitet qe ka mbi shpine, si nje model qe ilustron menyren e jeteses se asaj kohe. Por, duhet te kesh mend e kulture ta kuptosh kete.

            Aritmetika jote e shkolles fillore, nuk thote dot asgje per debatin qe po flasim. Dakort, me varret (se per ju varret sjellin qametin), po me hendekun, po me shtepine e nenes se Profetit, po me shtepine e Hatixhes, po me ndertimet osmane, c’patet? Po me uren c’paten xhanem?
            Pikerisht kjo eshte barbaria, rrenon vlerat dhe ngre antivlerat. Rrenon hendekun dhe objektet monumentale historike dhe fetare, dhe nderton gradacela idiote, qe kompjojne mjerueshem boten moderne, mu ne mes te Qabes. Ky eshte skandal, dhe nese ty nuk ta vret syrin, me vjen keq, por kjo tregon se nuk ke drite ne sy.

  • Klodiane shume prej ketyre debateve Ergysi i ka bere vite me pare me njerzit ne forume virtuale dhe sot ai vazhdon me forumin e tij ne kete ceshtje.Keto inspirime kunder Saudise jane pjelle e njerzve qe duan te sulmojne me vone synetin.Keto kane apur dhe faqe ne internet dhe botojne artikuj spiunesh,jo besimtaresh muslimanesh sufij apo shiash etj http://www.vehabizmi.com/sektet/te-ndryshme/1156-keshille-vellezerve-tane-dijetare-te-nexhdit.html

    Te njejten gje beri pak dite me pare besniku ku akuzonte saudine per amerikanizem por nderkohe vete jeton ne amerike.Cfare sensi ka shkrimi i macdonalsit kur vete autori ha macdonals ne amerike.

    • Keli ti ben deduksione logjike te pambeshtetura. Ti ve shenjen e barazimit midis kujtdo qe kritikon shtetin saudit, pa mare ne konsiderate premisat apo ne cfare konsiston kritika. Se dyti ti ben gabimin e pafalshem te unifikimit te Saudise me synetin. Mos Zoti te falte…

      Se dyti, une nuk njoh ndonje ves qe te njihet me emrin e ndonje vendi ne bote e kesisoj nuk e kuptoj se cdo te thote qe te ‘akuzosh per amerikanizem.’

      Se treti, nese desheron te maresh pjese ne diskutimet e kesaj faqeje, te duhet te njohesh rregullat e ketij mexhlisi: ne diskutojme idete dhe jo njerezit. Ti vjen si person qe nuk te njeh kush, pa ditur njeri nese eshte emri jot apo i ndonje tjetri qe po perdor dhe fillon flet per persona te pervecem per te cilet lexuesi nuk e di nese i njeh, nga i njeh apo flet pa i njohur fare.

      Nuk ke pse te jesh dakort me cfare botohet ne kete faqe dhe je i mirepritur te sjellesh opinionin tend, kushdo qe te jete, por do te duhet te respektosh etiken e kesaj faqeje.

  • Your email address will not be published. Required fields are marked *